Lean Management Systeem

Boek
Termen
Boek

LEAN MANAGEMENT SYSTEEM

In dit boek wordt de manier van managen beschreven, die gebaseerd is op de denkwijze en principes van Toyota: het Toyota Way Management System, kortweg TMS.
De inhoud van dit boek kan in praktijk gebracht worden in elke organisatie, op elk vakgebied, binnen elk team en op elke werkplek. Het gedachtegoed is generiek toepasbaar en zeker niet uitsluitend van toepassing op productieomgevingen.
Dit boek is daarmee bestemd voor een breed publiek, van studenten tot mensen in het beroepsleven.
Door TMS en specifieker Shokuba Kasseika te leren, worden organisaties in staat gesteld om meer dan ooit de toegevoegde waarde voor hun klanten te leveren die nodig is voor een gezonde bedrijfsvoering.

 

OVER DE INHOUD

Achtereenvolgens wordt aandacht besteed aan de volgende thema’s:

  • de procescyclus van TMS
  • visualisatie van beleid, management en werk
  • werkplekcreatie via communicatie en leiderschap
  • het ontwikkelen van waardecreatie door medewerkers
  • het ontwikkelen van een Kaizen-mindset voor medewerkers
  • het ontwikkelen van kwaliteit
  • winstcreatie en productiviteitsverbetering

UNIEK AAN DIT BOEK

Dit boek bevat alle theorie voor het behalen van TMS-graad 4. Voor meer informatie hierover: TMS-TPS-certificering.nl

EXTRA MATERIAAL

Bij dit boek hoort een website, waarop onder andere oefenvragen staan, aanvullend fimmateriaal en diverse  voorbeelden te vinden zijn. In het boek vind je een code waarmee je toegang krijgt tot dit materiaal.

LEAN IS EEN REIS

Het is onmogelijk om in één boek een volledig overzicht te geven van alles wat Lean inhoudt. Dat komt niet primair door de omvang, maar door het feit dat Lean vooral een reis is. Een reis die voor iedere organisatie en individu anders is. We willen benadrukken dat Lean geen eenvoudig wondermiddel is. Het is hard werken en je bent nooit klaar, omdat perfectie nooit bereikt zal worden. Het kan altijd beter!

Termen

Het fundament van de Lean Cultuur

Shokuba-Kasseika: deze Japanse term laat zich niet letterlijk vertalen en komt neer op het volgende: het ontwikkelen van de werkplek via het stimuleren van persoonlijke groei van medewerkers en het onderhouden en vergroten van energie bij medewerkers en teams.

Hitozukuri is het opleiden van medewerkers volgens de stappen Shu Ha Ri.

Shu Ha Ri is de wijze van opleiden, stap 1 is voordoen, stap 2 is samen doen en stap3 is zelf doen.

Furikaeri betekent dagelijks terugblikken om gewoontes te kunnen veranderen

Hansei betekent “zelfreflectie” binnen de filosofie dat zelfbewustzijn de eerst te nemen stap is om tot een verbeterde situatie te komen.

Sensei betekent letterlijk “persoon eerder geboren dan een ander” en wordt als titel na iemands naam gebruikt als de persoon wordt aangesproken als Leermeester.

Deshi betekent leerling

Monozukuri staat voor vakmanschap het betekent “het proces van het maken of het creëren van dingen”. Mono betekent ‘ding’ en zukuri (tsukuru) betekent ‘proces van het maken’. Een intensievere betekenis is “de kunst, wetenschap en ambacht van het maken van dingen”. Het betreft niet alleen het produceren van excellente producten maar ook het continu verbeteren van het productiesysteem en -proces.

Omotenashi betekent "de manier waarop een gasten worden bejegend". Het is een concept waarbij warmte, gastvrijheid, inleving, begrip en bovenal respect worden gecombineerd tot een allesomvattend concept, zonder verdere verwachtingen ten aanzien van een tegenprestatie.

Vormen van omotenashi zijn:

  • 気を使う ki-wo-tsukau: aandachtig zijn voor de behoeftes van de klant, je dienstbaar opstellen naar de klant
  • 気が利くki-ga-kiku: inlevingsvermogen, tactvol zijn naar de klant en er voor zorgen dat deze op geen enkele wijze in verlegenheid kan worden gebracht.
  • おもいやり omoiyari dit wil zeggen dat je je bewust van de impact van je gedrag op de klant en deze altijd respecteert
  • 譲り合い yuzuriai wil zeggen dat je het oprecht een eer vind  en er een plezier aan beleefd een ander een dienst te verlenen zonder er iets voor terug te verwachten.

Hatarakigai betekent dat je waardevol werk doet en weet waaraan je bijdraagt bij de uitvoering van de werkzaamheden.

Yarigai is de energie die je krijgt van je werk, voldoening en werkplezier.

Ikigai is levensgeluk dat je ook deels uit het werk haalt.

Organisatie sturing (missie, visie en strategie)

Arubeki sugata betekent de ideale situatie, ook aangeduid als het ware noorden.

Obeya betekent “grote kamer” en wordt gebruikt als visueel dashbord om de organisatie te besturen.

Hoshin Tenkai is Policy Deployment/Planning. Het vertalen van strategische doelen naar operationele doelen voor de werkvloer.

Hoshin Kanri is Policy Management Met een visuele map (dat wil zeggen de X-matrix) die op alle niveaus binnen de organisatie een duidelijke strategische richting aangeeft. Ofwel een strategisch planningsproces waarbij strategische doelen worden weggezet tegenover dagelijkse managementtaken en activiteiten zodat een ieder richting hetzelfde doel werkt.

Barashi betekent “de visualisatie van het doel”. Teams moeten een oplossing bepalen en visualiseren als onderdeel en in lijn met de grotere projectdoelen.

Hoshin’s Premise betekent dat klanttevredenheid en continuïteit een resultante zijn van het luisteren naar de Voice of the Customer en de omgeving om vervolgens pas te focussen op kritieke verbeteringen (hoshins).

Management op de werkvloer

Chiko-Goitsu betekent doen wat je zegt, transparant zijn en voorbeeldgedrag.

Gembutsu betekent “de echte dingen” of “de echte producten”.

Genchi Genbutsu betekent “go and see”. Alleen op de genba, daar waar het werk echt gebeurt, vindt je de feiten om echt goede beslissingen te nemen.

Genba/Gemba refereert naar de werkvloer, daar waar de waarde gecreëerd wordt.

Genjitsu betekent “de werkelijkheid” of “de echte feiten en data”.

Gemba, Genjitsu, Gembutsu is dat je “zo dichtbij als mogelijk probeert te komen” alvorens dat je een oplossing aandraagt.

Continu verbeteren

Kaizen  betekent “verandering naar beter” ongeacht of dit dan eenmalig, continu, klein of groot is. Het wordt tevens gehanteerd als een equivalent voor “Continu verbeteren als een dagelijks proces”.

Kaikaku betekent “radicale verandering”. Daar waar een Kaizen voor een kleine verandering zorgt en evolutionair is, is Kaikaku revolutionair.

Jissen is in de praktijk brengen

Jishuken is een Kaizen activiteit gebaseerd op learning by doing.

Kata  is een manier (een routine) om om te gaan met problemen. Het gaat niet zozeer om de oplossing maar om de wijze waarop de oplossing tot stand komt.

Nemawashi  betekent “leg het grondwerk aan” of “zorg voor consensus” of “neem beslissingen langzaam maar met consensus waarbij alle opties sterk overwogen zijn”.

Makigami is het Japanse woord voor ‘rol papier’ ook wel “brown paper” genoemd. Het is een instrument om waarde toevoeging snel en helder in beeld te brengen.

Vormen van verspilling:

  • Muda betekent “het niet zinvol zijn” of “verspilling”.
  • Mura betekent “ongelijkheid” of “onbalans” of “gebrek aan uniformiteit”.
  • Muri betekent “onredelijk” of “onmogelijk” of “buiten iemands kunnen”.

De stappen van 5S zijn:

  • Seiketsu betekent “scheiden” ofwel verwijder wat niet nodig is.
  • Seiri betekent “organiseren” ofwel “ordenen”.
  • Seiso betekent “schoonmaken en inspecteren”.
  • Seiton betekent “stimuleer”
  • Shitsuke betekent “in stand houden” of “systematiseren”.

Yokotenkai: organisatiebreed goede kaizenimplementaties in de praktijk brengen over de verschillende divisies en afdelingen heen.

Productie-inrichting

Andon is een visueel signaleringssysteem dat waarschuwt voor afwijkende situaties in een proces. Het is een visueel management tool dat direct zicht geeft op de status van een operatie. Bijvoorbeeld een rood licht als iets mis gaat.

Kanban betekent signaal of visuele kaart.

Heijunka betekent “productie leveling” ofwel “de productie strak laten verlopen”, een methode waarbij zowel mura (onbalans) als muda (verspilling) gereduceerd wordt.

Jidoka betekent “autonomie” of ook wel “automatisch met menselijke intelligentie” om processen te stoppen bij problemen of afwijkingen van de standaard.

Nagasazu betekent “lever geen fouten aan” “foutvrij van mij”.

Poka yoke betekent “mistake proofen”, een methode die fouten maken bijna onmogelijk

Jishu kanri is de wijze waarop kwaliteit in de processen geborgd wordt (Quality Into Process)  het betekent “elke medewerker is een controleur” en refereert daarmee naar zelfmanagement/ vrijwillige participatie.

Uketorazu betekent “accepteer geen defecten” en maakt tevens deel uit van werken volgens Quality into process.